Hanbelî Mezhebinde Nikâhın Şartları ve Rükünleri

Hamd, yalnızca Allah'adır.

Nikah sözlükte "bir araya getirmek" anlamına gelir. Şerî anlamı ise eşlerin birbirinden meşrû şekilde faydalanmalarını mübâh kılan akittir.

Şartları:

1) Eşlerin belirlenmesi. Yani tarafların kim olduğu hususunda şüphe olmaması.

2) İki tarafında rızâsının olması. Nebî (ﷺ) şöyle buyurmuştur: "Emri alınmadan dul kadın, izni alınmadan bakire kız nikâhlanmaz." (Buhârî 5136)

3) Nikâhta velînin olması. Nebî (ﷺ) şöyle buyurmuştur: "Velîsiz nikâh olmaz." (Tirmizî 1101)

4) Nikâh akdine şâhitlik. Nebi (ﷺ) şöyle buyurmuştur: "Velî ve âdil iki şâhit olmadan nikâh olmaz. Böyle olan her nikâh bâtıldır." (İbn Hibbân 4075)

Rükünleri:

1) İki taraf içinde bir engel olmaması. Muharremâttan (evlenilmesi harâm olan kişilerden) olması, müşrik olması, süt kardeş olması, iddet süresi olması, ihrâmda olması gibi engeller.

2) Îcâb: Velînin veya vekîlinin "nikâhladığını" veya "evlendirdiğini" belirtmesi. Lafızlar konusunda ihtilâf vardır. Örfe göre değerlendirilir.

3) Kabûl: Erkeğin veya vekîlinin "kabûl ettim" veya "evliliğe râzı oldum" şeklindeki sözüdür.

Îcâbın kabûlden önce olması gerekir. Kabûl mecliste olduğu sürece ve araya örfen bir engel girmediği sürece geciktirilebilir.

Velînin Şartları:

1) Mükellef olması.

2) Erkek olması.

3) Hür olması.

4) Ahitte rüşd: Ehliyet sâhibi olması ve nikâhın maslahatlarını bilmesi.

5) Müslüman olması.

6) Zâhiren âdil olması, fâsık olmaması.

Şâhidin Şartları:

1) İki kişi olması.

2) Zâhiren adil olması.

3) Erkek olması.

4) İşitebilmesi.

5) Konuşabilmesi.

Allah en doğrusunu bilir.

er-Ravdu'l-Murbi'den iktibâstır.